Skąd wziął się R1234yf
Unijna dyrektywa dotycząca klimatyzacji samochodowych (tzw. dyrektywa MAC) zakazała stosowania w nowych autach czynników o wysokim potencjale tworzenia efektu cieplarnianego (GWP powyżej 150). R134a ma GWP około 1430, więc musiał ustąpić miejsca nowemu gazowi.
R1234yf ma GWP poniżej 1 i rozpada się w atmosferze w ciągu kilku dni. Pod względem termodynamicznym jest zbliżony do R134a, więc konstrukcja układów nie musiała się zmieniać rewolucyjnie.
Jest jednak substancją łagodnie palną (klasa A2L), a jego produkcja jest bardziej złożona i przez lata była objęta patentami. To przekłada się na cenę hurtową wielokrotnie wyższą niż w przypadku R134a.
Jak bezpiecznie serwisować układ z R1234yf
1. Osobna stacja serwisowa – urządzenie do R1234yf ma własne przyłącza, analizator czystości czynnika i zabezpieczenia przeciwwybuchowe.
2. Identyfikacja czynnika przed odzyskiem – mieszanina z innym gazem zanieczyszcza butlę stacji i układ auta.
3. Inne złącza serwisowe – szybkozłącza R1234yf mają inne wymiary niż R134a, co utrudnia pomyłkę.
4. Właściwy olej – zgodny z zaleceniem producenta i z czynnikiem; w autach hybrydowych i elektrycznych często olej o właściwościach dielektrycznych.
5. Test szczelności przed napełnieniem – nie ma sensu napełniać drogim czynnikiem układu, który go traci.
6. Wentylowane stanowisko i zakaz otwartego ognia w pobliżu.
| Cecha | R134a | R1234yf |
|---|---|---|
| Potencjał GWP | ok. 1430 | poniżej 1 |
| Palność | niepalny (A1) | łagodnie palny (A2L) |
| Stosowany w | starszych autach | nowych autach w UE |
| Cena czynnika | niższa | wyraźnie wyższa |
| Złącza serwisowe | standard R134a | inne wymiary, osobne |
Czy można zamienić R1234yf na R134a?
Przepisy nie pozwalają na przerabianie układu zaprojektowanego dla R1234yf na starszy czynnik – zmiana byłaby niezgodna z homologacją, a różne oleje i złącza grożą uszkodzeniem kompresora. Oszczędność zapewnia za to szczelny układ i regularny serwis.
Na stacji przy ul. Warszawskiej 39 obsługujemy układy z oboma czynnikami. Przed napełnieniem sprawdzamy szczelność, a ilość gazu odmierzamy według danych producenta.
Najczęstsze pytania kierowców (FAQ)
W normalnej eksploatacji nie. Układy projektuje się z uwzględnieniem palności czynnika, a przy jego prawidłowej ilości i szczelnym układzie ryzyko jest znikome. Zasady bezpieczeństwa dotyczą przede wszystkim serwisu.
W większości aut osobowych od około 400 do 700 gramów. Dokładną ilość podaje naklejka pod maską lub dokumentacja serwisowa.